Kriz
göreceli bir kavramdır. Büyük bir yaşam olayı bazılarınca kolayca baş
edilirken bir
başkası için kullandığı savunma stratejileri yetersiz kalabilir.
Akılda
tutulması gerekenler: Travmanın ne olduğu açık olsa da bu olayın hasta için
anlamı
nedir? Kişi genel olarak ve daha önce ağır stresle nasıl baş etmiştir?
Hastanın kaynakları ve
zayıflıkları nelerdir? Yardım nasıl sunulursa hasta tarafından kabul edilebilir?
Hastanın
dili kullanılmalıdır. Hasta durumunun anlaşıldığını ve
yaşadığı zorluğa saygı
gösterildiğini hissetmelidir. (20 gündür başı zorla örtülen
ve eve kapatılan genç kadın)
Hastanın
ve ailesinin bakış açısını anladığını göstermelidir.
Aile dışarıdan gelen yardımı almak
istemeyebilir. Klinisyen ifadelerinin doğru anlaşılıp anlaşılmadığına
dikkat etmelidir.
İyi
bir öykü alırken hastaya hikayesini anlatma izni verilmelidir. Sıkça yapılan
bir hata cevabı
evet ya da hayır olan sorulara çabucak geçilmesidir. Elbette örneğin depresyonun
ve intihar
düşüncelerinin araştırılması için bazı soruların sorulması
gerekir. Ancak acele edilmemelidir.
Bazen
sorunlar uzun bir zamandır devam etmiştir. Bu durumlarda neden şimdi gelindiği
sorulmalıdır.
Her
durumda çok detaylı bir öykü almak doğru olmayabilir. Örneğin yas
tutmakta olan
birisiyle konuşurken hasta durumunun patolojik olduğu hissine kapılabilir. Görüşme
sırasında
psikiyatrik hastalık varlığından şüphelenilirse detaya girilebilir, ya
da görüşmenin sonunda
ustalıklı bir şekilde daha önce psikiyatrik bir rahatsızlık geçirmiş
olup olmadığı sorulabilir.
Hastayı
incitebilecek bir soru sorulacaksa eğer önceden hasta hazırlanmalı ve uyarılmalıdır.
Örneğin “şimdi soracağım konu sizi rahatsız edebilir, kişisel
bir mesele ama sizi daha iyi
anlayabilmek bunu sormam gerekir” gibi bir cümleyle giriş yapılabilir.