27.5 Uyku terörü
Uyku terörü, gece terörü ya da uykuda korku bozukluğu olarak isimlendirilen bir uyku bozukluğunun belirtilerine uyuyor çocuğunuzda gördüğünüz belirtiler. Genellikle 4 ila 12 yaşları arasındaki çocuklarda görülür. Çocukların %1 ila %6’sında görülür. Uyku terörünün bilinen bir sebebi yoktur. Kız ve erkek çocuklarda eşit sıklıkta görülür. Ailesinde uyku terörü olanlarda daha sık görülür. Yatak ıslatma ve uykuda yürüme gibi diğer bozukluklar da görülebilir. Genellikle uykuya daldıktan hemen sonraki dönemde görülür. Çocuk panik benzeri bir çığlık ya da ağlama ile uyanır. Bu sırada çocuğu rahatlatmak ve sakinleştirmek zordur. Otonom sistem uyarılması belirtileri olan terleme, kızarma, çarpıntı, kaslarda kasılma olabilir. Tam olarak uyanmadan tekrar uykuya dalabilir. Genellikle net bir rüya hatırlamaz ya da sizin örneğinizde olduğu gibi parça parça şeyler hatırlayabilir. Sabah kalktığında gece olanları hiç hatırlamayabilir. Genellikle bir gecede bir kez olmakla birlikte bir gece boyunca aralıklı olarak da ortaya çıkabilir. Uyku terörü olan çocuklarda diğer çocuklara göre daha fazla psikiyatrik bozukluk yoktur. Çocuklarda görüldüğünde ergenlik döneminde kendiliğinden kaybolur. Bu rahatsızlık çocuğun evden başka yerlerde kalmak istememesine yol açabilir. Genellikle anne babanın yapabileceği yardım desteklemektir. Yanına gittiğinizde sarılın ve sakinleştirici sözler söylemeniz fazla bir değişiklik yapma da yapabileceğiniz (muhtemelen zaten yaptığınız şeyler). Çocuğu fiziksel olarak zorlamayın, bağırmayın. Sabah kısmen hatırlayarak size akşam ne olduğunu soracak olursa hiç bir şey olmadı demeyin, açıkça olup biteni söyleyin ve korkulacak bir durum olmadığını söyleyin. Yatağının yanında çarparak kendisine zarar verebileceği eşyalar olmamasına dikkat edin. Ateş, fiziksel ya da duygusal stres, uykusuz kalma ve uyku düzeninin bozulması riski arttırır. Sedatif (sakinleştirici) ilaçların kullanılması ve alkol (erişkinleri düşünecek olursak) de riski arttıran nedenler içindedir. Çoğu durumda tedavi gerekli olmaz. Erişkinlerde görüldüğünde tedavi gerektirme olasılığı daha fazladır.
Sık oluyorsa ve birlikte başka sorunlar oluyorsa (örneğin yatak ıslatma) bir çocuk psikiyatrisi uzmanıyla görüşülmelidir.
Dr. Mehmet Akif Ersoy
Yukarı